Otomotiv sektörü, elektrikli ve tamamen dijitalleşmiş araçlara geçişle birlikte önemli güvenlik ve kullanım sorunlarıyla karşı karşıya. Uzak Doğu’da yaşanan bazı kazalar, gömülü kapı kolları gibi dijital donanımların sürüş güvenliğini riske atabileceğini gösterdi. Bu gelişmeler, yasal düzenlemelerin ve akreditasyon süreçlerinin yeniden gözden geçirilmesini gerektiriyor.
Sektör temsilcisi Saim Aşçı, dijitalleşmenin yoğun olduğu araçlarda sürücünün dikkatini dağıtan unsurların ciddi riskler oluşturduğunu belirtti. Aşçı, “Araç içi dokunmatik ekranlar, eğlence sistemleri ve internet erişimi sürücünün dikkatini yoldan ortalama 2-3 saniye ayırmasına neden oluyor. Bu, 90 km/s hızla yaklaşık 70 metreyi kontrolsüz kat etmek demek. Fiziksel butonlara kıyasla hata yapma riski ise yüzde 20-25 artıyor.” dedi.
Tüketici eğilimleri de fiziksel kontrollerin önemini destekliyor. J.D. Power araştırmasına göre, ABD ve Avrupa’daki yeni araç kullanıcılarının %68’i klima, cam buğu çözme ve ses sistemi gibi temel fonksiyonlar için fiziksel tuşları tercih ediyor.
Euro NCAP, 2026 sonrası değerlendirme kriterlerinde, sinyal, dörtlü flaşör, klima ve cam buğu çözme gibi temel fonksiyonların fiziksel olarak erişilebilir olmaması durumunda araçların güvenlik puanlarını düşüreceğini duyurdu. Bu durum, bazı araçların tasarım nedeniyle beş yıldız yerine dört yıldız almasına neden olabilir.
Aşçı, üreticilerin yeniden fiziksel tuşlara ve mekanik kontrollere dönmek zorunda kalacağını, bunun da araç başına maliyetin 200 ila 400 dolar artmasına yol açacağını öngörüyor. Satış sonrası hizmetlerde ise, tek bir dokunmatik ekran arızasının maliyeti 15-25 bin TL iken, fiziksel bir düğmenin değişimi genellikle 500-1500 TL seviyesinde kalıyor. Aşçı, “Teknoloji, sürücünün hayatını kolaylaştırdığı sürece değerlidir. Eğer gözünü yoldan ayırıyor, refleks süresini uzatıyor ve servis maliyetlerini artırıyorsa, bu artık bir konfor değil, sistemli bir risk unsuru haline gelir.” değerlendirmesinde bulundu.
