İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı İZSU Genel Müdürlüğü, İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) ile birlikte, Avrupa Birliği (AB) tarafından desteklenen 1 milyon Euro bütçeli önemli bir projeyi hayata geçiriyor. Bu proje kapsamında, İzmir’in kıyı bölgelerindeki yeraltı suları dijital sensörler aracılığıyla sürekli izlenecek ve deniz suyu girişimi kaynaklı tuzlanma riskine karşı erken uyarı sistemi kurulacak.
Projenin başlangıç toplantısı Tarihi Havagazı Fabrikası’nda gerçekleştirildi. Toplantıya İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Dr. Levent Yıldır, İYTE Rektörü Prof. Dr. Yusuf Baran, ilgili bakanlık temsilcileri, ilçe belediye başkanları ve akademisyenler katıldı.
Türkiye Su Stresi Sınırında
İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Dr. Levent Yıldır, Türkiye’nin kişi başına düşen yıllık kullanılabilir su miktarının 2000’li yılların başında 1.600 metreküp iken 2024 itibarıyla 1.300 metreküpe düştüğünü ve 2050’de 1.200 metreküpe inmesinin beklendiğini belirtti. Bu durumun Türkiye’yi su stresi yaşayan ülkeler kategorisine yaklaştırdığını vurgulayan Yıldır, risklerin ancak bilimsel ve bütüncül bir yaklaşımla yönetilebileceğini ifade etti.
Krizleri Akıl ve Bilimle Yönetmek Mümkün
İYTE Rektörü Prof. Dr. Yusuf Baran, Akdeniz havzasının iklim değişikliğinden en çok etkilenecek bölgeler arasında yer aldığını hatırlatarak, yeraltı sularının korunmasının hayati önem taşıdığını dile getirdi. Tatlı su kaynaklarının yaklaşık yüzde 30’unun yeraltı sularından oluştuğunu belirten Baran, projenin dijital, yeşil ve toplumsal dönüşümü bir araya getiren önemli bir ekolojik girişim olduğunu söyledi.
Küresel Sıcaklık Artışı 1,5 Dereceye Ulaştı
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı temsilcisi Meteoroloji Mühendisi Furkan Keskin, küresel ortalama sıcaklık artışının sanayi devrimi öncesine göre yaklaşık 1,5 dereceye ulaştığını belirtti. Keskin, Türkiye’de 2025 kışının son 61 yılın en düşük yağışlarından birine sahne olduğunu ve azalan yağışların su kaynakları ile tarım üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu ekledi.
İzmir’de Tuzlanma Riski Artıyor
İzmir’e içme suyu sağlayan yaklaşık 1.600 kuyudan 318’inin kıyı ilçelerde yer aldığını ve bu bölgelerde deniz suyunun yeraltı suyu rezervlerine karışmasıyla tuzlanma riskinin arttığını belirten proje yetkilileri, yeni proje kapsamında Bergama’dan Selçuk’a kadar uzanan kıyı şeridindeki akiferlerin çevrim içi sistemlerle izleneceğini ve olası risklerin erken aşamada tespit edileceğini duyurdu.
AB’den 1 Milyon Euro Destek
Toplam bütçesi 1 milyon Euro olan proje, Avrupa Birliği ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen Türkiye İklim Değişikliği Hibe Programı kapsamında destekleniyor. Proje ile dijital izleme altyapısının geliştirilmesi, tuzdan arındırma pilot uygulamaları ve iklim değişikliğine uyum politikalarının güçlendirilmesi hedefleniyor. İZSU, kuraklığa karşı yeni su kaynaklarını devreye alırken kayıp-kaçakla mücadele ve kademeli tarife uygulamaları gibi önlemleri de sürdürüyor. Bu proje, İzmir’in iklim krizine karşı dirençli bir kent olma hedefinde önemli bir adım olarak görülüyor.
