ERZURUM – BHA – TÜBİTAK’ın düzenlediği 2204-B Ortaokul Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması’nda Trabzon’da yapılan bölge finallerinde, Pasinler İbrahim Hakkı İmam Hatip Ortaokulu öğrencileri coğrafya alanında birincilik elde etti. Danışman öğretmen Lokman Daştan’ın rehberliğinde Yasin Koçoğlu ve Yusuf Efe Kalcık’ın hazırladığı “Kentsel Dönüşümün Erzurum Kuşçuluk Geleneğine Etkisi ve Kültürel Sürdürülebilirlik Önerileri” başlıklı proje, Erzurum’un zengin kuşçuluk kültürünü bilimsel bir perspektifle ele aldı.
Proje, saha araştırmalarıyla kuşçuluğun sadece bir hobi olmadığını, aynı zamanda toplumsal aidiyeti güçlendiren, sosyal dayanışmayı artıran ve kuşaklar arası bilgi aktarımını sağlayan önemli bir kültürel değer olduğunu ortaya koydu. Ayrıca bu uğraşın bireyler üzerindeki olumlu psikolojik etkileri de belirlendi.
Kentsel Dönüşümün Kuşçuluğa Etkileri ve Çözüm Önerileri
Araştırma, kentsel dönüşüm süreçlerinin kuşçuluk geleneği üzerindeki en önemli etkisinin mekânsal kayıplar olduğunu vurguladı. Geleneksel yaşam alanlarının daralmasıyla kuşçuluk faaliyetlerinin zorlaştığı, sosyal etkileşimin azaldığı ve kültürel aktarımın sekteye uğradığı belirtildi. Çalışmada, “Kolik” ve “Erzurum Beyazı” gibi yerel kuş ırklarının yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olduğuna dikkat çekilerek, bu türlerin kayıt altına alınması ve korunması gerektiği vurgulandı.
Tespit edilen sorunların yanı sıra proje, çözüm önerileriyle de dikkat çekti. Şehir merkezinde veya yakın çevresinde planlı ve güvenli kuşçuluk alanlarının oluşturulması önerildi. Bu alanların hem kültürel sürekliliği sağlayacağı hem de kültür turizmine katkı sunacak cazibe merkezleri haline gelebileceği ifade edildi. Ayrıca, kuşçuluk geleneğinin görünürlüğünü artırmak amacıyla dijital bir kültürel mekân prototipi geliştirilerek sürdürülebilirlik için yenilikçi bir model sunuldu.
Bilimsel ve toplumsal yönleriyle öne çıkan proje, bölge birinciliği başarısının ardından şimdi de Türkiye finallerinde Erzurum’u temsil etmeye hazırlanıyor. Öğrenciler, bu başarıyı ulusal düzeyde de taçlandırmayı hedefliyor.
